Các yếu tố tiên lượng bệnh nhi bị rắn chàm quạp cắn tại Bệnh viện Nhi Đồng 1

Các yếu tố tiên lượng bệnh nhi bị rắn chàm quạp cắn tại Bệnh viện Nhi Đồng 1
  • Mã tin : 826
  • Ngày đăng : 05/02/2023
  • Gian hàng : mangyte  
  • Khu vực : Hà nội
  • Giá : Liên hệ
  • Số điện thoại : 0433.509409
Bài viết Các yếu tố tiên lượng bệnh nhi bị rắn chàm quạp cắn tại Bệnh viện Nhi Đồng 1 trình bày xác định một số mối tương quan để tiên lượng bệnh ở bệnh nhi bị rắn Chàm quạp cắn nhập Bệnh viện Nhi Đồng 1.

Nội dung Text: Các yếu tố tiên lượng bệnh nhi bị rắn chàm quạp cắn tại Bệnh viện Nhi Đồng 1

tạp chí nhi khoa 2021, 14, 3 CÁC YẾU TỐ TIÊN LƯỢNG BỆNH NHI BỊ RẮN CHÀM QUẠP CẮN TẠI BỆNH VIỆN NHI ĐỒNG 1 Nguyễn Thành Nam, Tạ Văn Trầm Bệnh viện Đa khoa Trung tâm Tiền Giang TÓM TẮT Mục tiêu: Xác định một số mối tương quan để tiên lượng bệnh ở bệnh nhi bị rắn Chàm quạp cắn nhập Bệnh viện Nhi Đồng 1. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu hồi cứu và tiến cứu hàng loạt ca trên 54 trẻ bị rắn Chàm quạp cắn nhập khoa Cấp cứu, Bệnh viện Nhi đồng 1 từ ngày 01/01/2011 đến ngày 31/12/2020. Kết quả: Thời gian nhập viện càng muộn thì mức độ nhiễm độc càng nặng (p < 0,001). Ở những bệnh nhân đắp thuốc làm chậm muộn thời gian nhập viện, có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng cao gấp 3,2 lần (KTC 95%: 1,4 - 7,5), p = 0,002. Ở nhóm bệnh nhân nhiễm độc nặng có sự thay đổi xét nghiệm chức năng đông máu nhiều và thời gian nằm viện điều trị kéo dài hơn (p < 0,001). Nổi bóng nước làm tăng tỷ lệ hoại tử, nhiễm trùng, bầm máu, hoại tử vết thương và đông máu nội mạch lan tỏa (p < 0,001). Xuất huyết da làm tăng tỷ lệ chảy máu vết cắn, chảy máu nướu răng và đông máu nội mạch lan tỏa (p < 0,001). Kết luận: Theo dõi sát các bệnh nhi nhập viện muộn; xử trí không đúng trước nhập viện; có các triệu chứng tại chỗ như: bóng nước, bầm máu, nhiễm trùng tại chỗ, hoại tử; các triệu chứng xuất huyết như: chảy máu vết cắn, xuất huyết da và độ sưng nề vết thương > 2 khớp để có chỉ định kịp thời huyết thanh kháng nọc rắn, giảm tỷ lệ tử vong và di chứng. Từ khóa: Rắn cắn, rắn Chàm quạp, yếu tố tiên lượng. ABSTRACT PROGNOSTIC FACTORS IN CHILDREN BITTEN BY MALAYAN PIT VIPER IN CHILDREN HOSPITAL 1 Objectives: Identifying some correlations, prognosis in children bitten by Malayan pit viper in Children hospital 1. Methods: Retrospective and prospective study of a series of 54 children bitten by Malayan pit viper in Children hospital 1 from 01/01/2011 to 31/12/2020. Results: The later the hospitalization time, the worse the level of intoxication (p < 0.001). Patients who have a charlatan have a 3.2 times higher incidence of severe intoxication (KTC 95%: 1.4 - 7.5), p = 0.002. In the group of severely intoxicated patients there was a change in the blood clot function test and a longer hospital stay (p < 0.001). Blisters increase the incidence of necrosis, infection, bruising, wound necrosis and pervasive invascular coaulation (p < 0.001). Skin hemorrhage increases the incidence of bite bleeding, gum bleeding, and pervasive intravascular coagulation (p < 0.001). Conclusions: Closely monitor the late hospitalized pediatric patients; improper treatment before Nhận bài: 10-5-2021; Chấp nhận: 20-6-2021 Người chịu trách nhiệm chính: Nguyễn Thành Nam Địa chỉ: ĐT: 0962479972; Email: thanhnam@pediatrician.vn 64

phần nghiên cứu admission; there are local symptoms such as bullae, ecchymosis, local infection, necrosis; hemorrhagic symptoms such as: bite bleeding, skin hemorrhage, and wound swelling > two joints for timely indication of antivenom serum, reducing mortality and sequelae. Keywords: Snake bites, Malayan pit viper, prognostic factors. 1. ĐẶT VẤN ĐỀ Mục tiêu nghiên cứu: Xác định một số yếu tố liên quan giúp tiên lượng bệnh ở BN bị rắn Chàm Rắn Chàm quạp (Calloselasma rhodostoma) quạp cắn nhập Bệnh viện Nhi Đồng 1. tên tiếng anh là Malayan pit viper là loài rắn độc rất nguy hiểm thuộc họ rắn Lục thường gây 2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU tai nạn ở các nước vùng nhiệt đới ở Đông Nam Á [1]. Trong giai đoạn 1965-1971, trong số 3765 2.1. Đối tượng nghiên cứu người bị rắn cắn được điều trị tại các bệnh viện Dân số chọn mẫu: Tất cả BN< 16 tuổi được (BV) trên khắp miền Tây Malaysia, có 28% những chẩn đoán rắn chàm quạp cắn nhập khoa Cấp người bị cắn nhiễm độc mức độ vừa hoặc nặng cứu BV Nhi Đồng 1 từ ngày 01/01/2011 đến ngày [7]. Sự nguy hiểm chính là sau khi BN bị rắn Chàm 31/12/2020. quạp cắn sẽ nhanh chóng bị rối loạn đông máu Tiêu chuẩn lựa chọn: Người nhà đưa rắn (chết) (RLĐM), chảy máu không cầm, xuất huyết da, phủ đến BV và được bác sĩ tại khoa Cấp cứu xác định tạng toàn thân đe dọa tử vong. Đây là mối lo ngại là rắn chàm quạp, hoặc BN hoặc người nhà nhìn cho học sinh, công dân, nông dân đồn điền cao thấy rắn mô tả lại và xác định được rắn qua hình su, cà phê miền Đông Nam Bộ. Điều trị BN rắn mẫu tại khoa Cấp cứu, hoặc dựa vào các triệu Chàm quạp rắn là một cấp cứu hồi sức nội khoa chứng lâm sàng, cận lâm sàng và địa điểm xảy ra toàn diện, trong đó huyết thanh kháng nọc rắn (HTKNR) đặc hiệu là một thuốc giải độc, rất cần tai nạn phù hợp với dịch tễ rắn chàm quạp cắn. thiết để cứu sống BN, với mục đích trung hòa nọc Tiêu chuẩn loại trừ: Không có đầy đủ dữ kiện theo độc đang lưu hành trong cơ thể càng sớm càng bệnh án mẫu, rắn cắn không phải rắn chàm quạp. tốt, trước khi nọc độc có thể xâm nhập sâu vào 2.2. Phương pháp nghiên cứu các hệ thống cơ quan [1]. Trong khi đó, việc điều Thiết kế nghiên cứu: Mô tả hồi cứu và tiến cứu trị đặc hiệu bằng HTKNR tại nước ta còn rất nhiều loạt ca bệnh, có phân tích so sánh. hạn chế, chủ yếu dựa vào triệu chứng do không Cỡ mẫu: Lấy toàn bộ có nguồn sản xuất HTKNR. Với mong muốn tìm hiểu các yếu tố tiên lượng bệnh ở bệnh nhi (BN) Thu thập số liệu: Sử dụng bảng câu hỏi và hồ bị rắn Chàm quạp cắn nhằm giúp các bác sĩ lâm sơ bệnh án. Phân độ nhiễm độc rắn chàm quạp sàng có thái độ xử trí kịp thời, đúng đắn để giảm cắn theo Bộ Y tế. Chia bệnh nhân 2 nhóm: nhẹ, tỷ lệ tử vong và di chứng, vì vậy chúng tôi thực trung bình và nhóm nặng, tìm yếu tố liên quan về hiện nghiên cứu này. dịch tễ lâm sàng, cận lâm sàng và điều trị. 65

tạp chí nhi khoa 2021, 14, 3 Bảng 1. Phân độ nhiễm độc rắn Chàm quạp cắn theo Bộ Y tế [1] Dấu hiệu Nhẹ Trung bình (TB) Nặng Có dấu răng, đau nhẹ, sưng Có dấu răng, đau, sưng tới Dấu hiệu tại không quá 01 khớp, vòng chi khớp thứ 2, vòng chi nơi lớn Có dấu răng, đau, sưng rộng. chỗ nơi lớn nhất không quá 2cm và nhất 2 - 4cm và hoại tử nhỏ. không hoại tử. Dấu hiệu quá 2 khớp hoặc sưng nề lan Dấu hiệu Có (lừ đừ, dấu hiệu nhiễm độc) đến thân mình, vòng chi nơi lớn nhất Không toàn thân Không nguy hiểm. > 4 cm và hoại tử lan nguy hiểm cấp cứu (sốc, rối loạn tri giác…). RLĐM nhẹ RLĐM nặng Rối loạn Không Không dấu hiệu xuất huyết Xuất huyết toàn thân (ói máu, tiểu đông máu toàn thân. máu, xuất huyết não). Đông máu nội mạch lan tỏa (DIC): Biến định lượng, tính theo thang điểm của ISTH (International Society on Thrombosis and Haemostasis) dựa vào số lượng tiểu cầu, D - Dimer, thời gian prothrombin, fibrinogen. Tổng điểm ≥ 5đ: chuẩn đoán DIC. Bảng 2. Tiêu chuẩn chẩn đoán DIC theo ISTH Chỉ số Điểm > 100 x10 /mm 3 3 0 Số lượng tiểu cầu 50 – 100x10 /mm 3 3 1 < 50x10 /mm 3 3 2 5 µg/ml 3 Kéo dài ≤ 3 giây 0 Thời gian prothrombin Kéo dài > 3 và ≤ 6 giây 1 Kéo dài > 6 giây 2 > 1 g/l 0 Fibrinogen ≤1 g/l 1 Xử trí số liệu: Các số liệu sẽ được mã hóa, nhập liệu và phân tích theo phương pháp thống kê y học, lập bảng vẽ biểu đồ, sử dụng các phần mềm EpiData Manager; Stata 16; Microsoft office 365. Y ĐỨC tháng 11. 77,8% bị cắn trong khoảng thời gian từ 12 Nghiên cứu đã được Hội đồng Y đức Bệnh viện giờ đến 24 giờ. Bình Phước có BN bị rắn Chàm quạp Nhi Đồng 1 thông qua, số 534/GCN-BVNĐ1. cắn nhập viện nhiều nhất (29,6%). 53,7% trẻ bị cắn ở xung quanh nhà và trong nhà, đa số do vô tình cắn 3. KẾT QUẢ 96,3%. Hơn 70% vết cắn nằm ở chân, nhất là bàn Qua nghiên cứu 54 BN bị rắn Chàm quạp cắn nhập chân 61,1%. 57,4% trường hợp đem theo rắn sau khoa Cấp cứu BV Nhi Đồng 1 từ ngày 01/01/2011 đến ngày 31/12/2020 ghi nhận tuổi trung bình là 8,5 khi bị rắn cắn, 72,2% trường hợp sơ cứu không đúng ± 4,2 tuổi (nhỏ nhất là 2 tuổi, lớn nhất là 15 tuổi), tỷ (thường gặp là garrot, rạch da, hút nặn nọc độc, đắp lệ nam/nữ là 1,8/1. Tai nạn xảy ra quanh năm nhất thuốc…). 77,7% trường hợp nhập viện trong 24 giờ là vào những tháng mùa mưa 66,8% từ tháng 5 đến sau khi bị rắn cắn. 66

phần nghiên cứu Nhẹ Nặng 7,4% 50,0% Trung bình 42,6% Biểu đồ 1. Độ nhiễm độc rắn trước truyền HTKNR (N=54) Nhận xét: Tại thời điểm trước truyền HTKNR độ nhiễm độc trung bình và nhiễm độc nặng chiếm tỷ lệ lần lượt là 42,6% và 50,0%. Bảng 3. Đặc điểm dịch tễ, lâm sàng và mức độ nhiễm độc (N=54) Độ nhiễm độc PR Đặc điểm Nhẹ, TB Nặng p (KTC 95%) N N Thời gian rắn cắn đến nhập viện ≤ 6 giờ 16 8 1 > 6 - 12 giờ 8 4 1,4 (1,2 - 1,8) < 0,001 > 12 - 24 giờ 2 4 2,0 (1,4 - 3,2) > 24 giờ 1 11 2,7 (1,7 - 5,8) Xử trí sai trước nhập viện Đắp lá, thuốc 5 16 3,2 (1,4 - 7,5) 0,002 Triệu chứng tại chỗ Bóng nước 4 20 5 (2,0 - 12,7) < 0,001 Bầm máu 9 21 2,3 (1,3 - 4,1) 0,001 Nhiễm trùng tại chỗ 3 17 5,7 (1,9 - 17,1) < 0,001 Hoại tử 4 17 4,3 (1,6 - 11,0) < 0,001 Triệu chứng xuất huyết Chảy máu vết cắn 5 20 4,0 (1,8 - 9,1) < 0,001 Xuất huyết da 3 22 7,3 (2,5 - 21,6) < 0,001 Độ sưng nề vết thương ≤ 2 khớp 19 5 1 < 0,001 > 2 khớp 8 22 2,8 (1,5 - 5,1) Nhận xét: Thời gian nhập viện càng trễ thì tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng càng cao, có ý nghĩa thống kê với p < 0,001. Ở những BN có đi thầy lang đắp lá, thuốc thì có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng cao gấp 3,2 lần (KTC 95%: 1,4 - 7,5), sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p = 0,002. Ở BN có triệu chứng tại chỗ, triệu chứng xuất huyết (Bảng 3) có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng cao hơn nhóm BN nhiễm độc nhẹ TB, có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. BN có độ sưng nề vết thương lan rộng qua 2 khớp có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng cao gấp 2,8 lần (KTC 95%: 1,5 - 5,1), sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. 67

tạp chí nhi khoa 2021, 14, 3 Bảng 4. Xét nghiệm chức năng đông máu và mức độ nhiễm độc (N=54) Độ nhiễm độc Chung Nhẹ, TB Nặng pγ TB ± ĐLC TB ± ĐLC TB ± ĐLC PT (giây) 43,5 ± 42,8 20,9 ± 22,5 66,2 ± 46,5 < 0,001 INR 2,6 ± 2,5 1,5 ± 1,4 3,8 ± 3,1 < 0,001 aPTT (giây) 54,5 ± 35,9 35,6 ± 17,4 73,5 ± 39,6 < 0,001 Fibrinogen (g/L) 1,2 ± 0,9 1,9 ± 0,9 0,5 ± 0,3 < 0,001 PLT (×103/mm3) 200,4 ± 150, 8 307,2 ± 97,4 93,6 ± 114,7 < 0,001 Điểm DIC (điểm) 5,0 ± 2,5 3,2 ± 1,6 6,7 ± 1,8 < 0,001 Mann-Whitney test γ Nhận xét: Số lượng tiểu cầu trung bình là 200,4 ± 150, 8 (×103/mm3), thấp nhất là 2 (×103/mm3), nhiều nhất là 537 (×103/mm3). Số lượng tiểu cầu trung bình ở 2 nhóm BN nhiễm độc nhẹ, TB và nhiễm độc nặng có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, với p < 0,001. Thời gian đông máu ngoại sinh PT trung bình là 43,5s, thời gian đông máu nội sinh aPTT là 54,5s. Fibrinogen trung bình là 1,2 g/L. Xét nghiệm đông máu toàn bộ giữa nhóm nhẹ TB và nhóm nặng khác biệt có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. Điểm DIC trung bình là 5,0 ± 2,5 điểm, ở nhóm nhiễm độc nặng là 6,7 ± 1,8 điểm, sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. Bảng 5. Thời gian lúc rắn cắn đến truyền HTKNR, thời gian điều trị và độ nhiễm độc (N=46) Độ nhiễm độc Chung Nhẹ, TB Nặng pγ TB ± ĐLC TB ± ĐLC TB ± ĐLC Thời gian từ rắn cắn đến truyền 26,0 ± 34,9 13,6 ± 14,7 35,5 ± 42,6 0,02 HTKNR (giờ) Thời gian điều trị (ngày) 8,5 ± 7,8 4,9 ± 2,4 12,1 ± 9,6 < 0,001 Mann-Whitney test γ Nhận xét: Thời gian từ lúc rắn cắn đến lúc truyền HTKNR là 26,0 giờ, ở nhóm nhiễm độc nặng là 35,5 giờ. Thời gian từ rắn cắn đến truyền HTKNR ở 2 nhóm BN nhiễm độc nhẹ, TB và nhiễm độc nặng có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, với p = 0,02. Thời gian điều trị trung bình là 8,5 ± 7,8 ngày, ở nhóm nhiễm độc nặng là 12,1 ± 9,6 ngày, sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. 68

phần nghiên cứu Bảng 6. Mối liên quan giữa bóng nước và hoại tử, bầm máu, nhiễm trùng, DIC (N=54) Bóng nước PR p Có Không (KTC 95%) Hoại tử Có 20 1 7,9 (3,1 - 19,8) < 0,001 Không 4 29 1 Bầm máu Có 21 9 2,9 (1,7 - 5,1) < 0,001 Không 3 21 1 Nhiễm trùng Có 19 1 6,5 (2,9 - 14,6) < 0,001 Không 5 29 1 DIC Có 19 12 2,8 (1,2 - 6,4) 0,004 Không 5 18 1 Nhận xét: Bóng nước có liên quan tăng tỷ lệ hoại tử, nhiễm trùng, hoại tử vết thương và đông máu nội mạch lan tỏa. Bảng 7. Mối liên quan giữa xuất huyết da và chảy máu vết cắn, chảy máu nướu răng, DIC (N=54) Xuất huyết da PR p Có Không (KTC 95%) Chảy máu vết cắn Có 20 5 4,6 (2,0 - 10,5) < 0,001 Không 5 24 1 Chảy máu nướu răng Có 8 0 2,1 (1,6 - 2,7) 0,006 Không 27 29 1 DIC Có 23 8 8,5 (2,2 - 32,6) < 0,001 Không 2 21 1 Nhận xét: Xuất huyết da có liên quan tăng tỷ lệ chảy máu vết cắn, chảy máu nướu răng và đông máu nội mạch lan tỏa. 4. BÀN LUẬN mức độ nhiễm độc nặng [4]. Tác giả Arnuparp Lekhakula, 70,5% mức độ nhiễm độc nhẹ, 19,0% Tại thời điểm trước khi truyền HTKNR, độ mức độ nhiễm độc trung bình và 10,7% mức độ nhiểm độc trung bình và độ nhiễm độc nặng lần lượt chiếm 42,6% và 50,0%. Nghiên cứu của nhiễm độc nặng [5]. Như vậy, độ nặng của BN bị Ngô Ngọc Quang Minh, lúc nhập viện 26,0% mức rắn cắn tùy thuộc vào nhiều yếu tố: cơ địa BN, độ nhiễm độc trung bình, 54,0% mức độ nhiễm loại rắn, lượng độc tố vào cơ thể nạn nhân, cùng độc nặng [3]. Theo tác giả Mã Tú Thanh, lúc nhập một con rắn nhưng lượng độc tố mỗi lần tiết ra viện 67,6% mức độ nhiễm độc trung bình, 27,7% khác nhau, tùy thuộc lúc no hay đói, đó có thể là 69

tạp chí nhi khoa 2021, 14, 3 nguyên nhân làm thay đổi độ nặng của BN trong và xuất huyết tiêu hóa (1,9%). Theo Arnuparp các lô nghiên cứu khác nhau. Hơn nữa, thể tích Lekhakula nghiên cứu trên 411 bệnh nhân bị rắn máu của trẻ em nhỏ hơn người lớn nên cũng một chàm quạp cắn tại BV Songkhla Nakarinthorn ghi lượng độc tố tiết ra nguy cơ bệnh nặng ở trẻ em nhận chảy máu nướu răng 43,6%, xuất huyết dưới là nhiều hơn. Ngoài ra, BV Nhi đồng 1 là tuyến da 33,3%, xuất huyết trong cơ 36,9%, xuất huyết điều trị cuối cùng, các bệnh nặng NV chủ yếu là tiêu hóa 20,5%, xuất huyết đường tiết niệu 20,5% những BN vượt khả năng được chuyển từ tuyến và 7,7% có xuất huyết não [5]. So với nghiên cứu cở sở đến, điều này sẽ làm tăng thêm tỷ lệ bệnh của Mã Tú Thanh, tỷ lệ xuất huyết do rắn chàm nặng trong nghiên cứu chúng tôi. quạp cắn cao hơn nhiều so với rắn lục tre, chảy Trong nghiên cứu của chúng tôi đa số BN có máu vết cắn 5,4%, xuất huyết da 4,7%, chảy máu đau tại chỗ 98,2%, sưng nề 94,4%, dấu móc độc nướu răng 1,4% và tiểu máu vi thể 0,7% [4]. 72,2%, bầm máu 55,6%, chảy máu vết cắn 46,3%. Bảng 3 cho thấy khi so sánh thời gian rắn đến Bóng nước có 44,4% trường hợp, những trường NV với mức độ nhiễm độc, chúng tôi thấy mối hợp bóng nước thì 100% có xuất huyết trong tương quan này có ý nghĩa thống kê: thời gian bóng nước. Nhiễm trùng và hoại tử do rắn chàm nhập viện càng trễ thì mức độ nhiễm độc càng quạp cắn chiếm tỷ lệ khá cao 37,0% và 38,9%. nặng, với p < 0,001. Ở những BN có đi thầy lang Nghiên cứu hồi cứu của Joerg Blessmann có 15,4% đắp lá, thuốc thì có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng BN bị sưng cục bộ nghiêm trọng hơn 50% tứ chi cao gấp 3,2 lần (KTC 95%: 1,4 - 7,5), sự khác biệt với bóng nước và hoại tử, 23,1% sưng vừa dưới có ý nghĩa thống kê, p = 0,002. BN có độ sưng nề 50% tứ chi mà không có hoại tử, còn lại sưng nhẹ vết thương lan rộng qua 2 khớp có tỷ lệ nhiễm dưới 10 cm quanh vết cắn [6]. Theo bài viết của độc mức độ nặng cao gấp 2,8 lần (KTC 95%: 1,5 - tác giả Arnuparp Lekhakula đăng trên tạp chí Y 5,1), sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p < 0,001. học Truyền máu và Huyết học Thái Lan năm 2014, Các triệu chứng tại chỗ như bóng nước, bầm máu, nghiên cứu 411 bệnh nhân bị rắn Chàm quạp nhiễm trùng tại chỗ, hoại tử với mức độ nhiễm cắn tại BV Songkhla Nakarinthorn, trong nhóm độc đều có tương quan, có ý nghĩa thống kê. Ở nhiễm độc nặng ghi nhận sưng nề 100%, bóng những BN có nổi bóng nước thì có tỷ lệ nhiễm nước 39,0%, xuất huyết dưới da 27,0%, chảy máu độc mức độ nặng cao gấp 5,0 lần (KTC 95%: 2,0 vết cắn 28% và hoại tử 13% [5]. So với nghiên cứu - 12,7), p < 0,001. Ở những BN có bầm máu thì có của Mã Tú Thanh trên rắn lục tre, các triệu chứng tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng cao gấp 2,3 lần (KTC tại chỗ thường gặp là sưng nề 100%, đau tại chỗ 95%: 1,3 - 4,1), p = 0,001. Ở những BN có nhiễm 100%, dấu móc độc 92,6%, bóng nước, hoại tử - trùng tại chỗ thì có tỷ lệ nhiễm độc mức độ nặng nhiễm trùng vết thương, chảy máu vết cắn ít gặp cao gấp 5,7 lần (KTC 95%: 1,9 - 17,1), p < 0,001. Ở hơn lần lượt là 13,5%, 4,7% và 4,1% thấp hơn những BN có hoại tử thì có tỷ lệ nhiễm độc mức nghiên cứu của chúng tôi vì nọc rắn chàm quạp có độ nặng cao gấp 4,3 lần (KTC 95%: 1,6 - 11,0), nhiều độc tố (proteolytic enzyme, phospholipase, p

phần nghiên cứu thường chức năng đông máu (1 - 8 điểm) chiếm gian điều trị có liên quan có ý nghĩa thống kê với 94,6% trường hợp, trong đó DIC (5 - 8 điểm) độ nhiễm độc rắn trước truyền HTKNR: độ nhiễm chiếm 57,5% tại thời điểm trước truyền HTKNR. độc rắn lúc NV càng nặng thì thời gian điều trị Điểm DIC trung bình là 5,0 ± 2,5 điểm, điểm DIC càng dài, p < 0,001. ở nhóm nhiễm độc nặng là 6,7 ± 1,8 điểm. Có sự Bóng nước làm tăng tỷ lệ hoại tử, nhiễm trùng, khác biệt có ý nghĩa thống kê điểm DIC ở 2 nhóm bầm máu, hoại tử vết thương và đông máu nội nhiễm độc nhẹ, TB và nhóm nhiễm độc nặng mạch lan tỏa. Trong đó: BN bị rắn cắn có xuất hiện với p< 0,001. Nghiên cứu của Mã Tú Thanh trên bóng nước có tỷ lệ hoại tử cao gấp 7,9 lần (KTC rắn lục tre cho thấy 85,1% có bất thường chức 95%: 3,1 - 19,8), sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, năng đông máu, 29,7% có hội chứng DIC [4], thấp p < 0,001. BN bị rắn cắn có xuất hiện bóng nước hơn trong nghiên cứu của chúng tôi, do nọc rắn có tỷ lệ bầm máu cao gấp 2,9 lần (KTC 95%: 1,7 - 5,1), Chàm quạp có các enzym có hoạt tính gây RLĐM, sự khác biệt có ý nghĩa thống kê, p

tạp chí nhi khoa 2021, 14, 3 năng đông máu nhiều và thời gian nằm viện điều Đồng 2 từ năm 2010 đến 2014”. Tạp chí Y học TP. trị kéo dài hơn (p < 0,001). Nổi bóng nước có liên Hồ Chí Minh, 20 (4), tr.79-86. quan tăng tỷ lệ hoại tử, nhiễm trùng, bầm máu, 3. Ngô Ngọc Quang Minh, Vũ Huy Trụ (2005) hoại tử vết thương và đông máu nội mạch lan tỏa “69 trường hợp rắn độc cắn tại Bệnh viện Nhi (p < 0,001). Xuất huyết da có liên quan tăng tỷ lệ Đồng 1”. Y học Thực hành (503), 2, tr.55-58. chảy máu vết cắn, chảy máu nướu răng và đông 4. Mã Tú Thanh, Phạm Văn Quang (2017) “Đặc máu nội mạch lan tỏa (p < 0,001). điểm dịch tễ, lâm sàng, cận lâm sàng ở bệnh nhi bị rắn lục tre cắn tại Bệnh viện Nhi Đồng 1”. Tạp 6. KIẾN NGHỊ chí Y học TP. Hồ Chí Minh, 21 (4), tr.252-259. Bộ Y tế nên thường xuyên có những chương 5. Arnuparp Lekhakula (2014) “Management trình tập huấn cho cán bộ y tế các tuyến cơ sở of Malayan Pit Viper Bites”. Journal of Hematology về việc nhận diện các loài rắn độc, đặc điểm tổn and Transfusion Medicine, 24, 163-73. thương do chúng gây ra, các biện pháp điều trị 6. J. Blessmann, C. Khonesavanh, P. Outhaithit, được khuyến cáo, và đưa vào sử dụng HTKNR S. Manichanh, K. Somphanthabansouk, P. Chàm quạp ở tuyến trước vừa đạt mục tiêu điều Siboualipha (2010) “Venomous snake bites in trị sớm cho BN vừa tránh mất thời gian và chi phí Lao PDR: a retrospective study of 21 snakebite cho việc chuyển bệnh lên tuyến trên. victims in a provincial hospital”. Southeast Asian TÀI LIỆU THAM KHẢO J Trop Med Public Health, 41 (1), 195-202. 7. Esther Lai Har Tang, Choo Hock Tan, Shin 1. Bộ Y tế (2017) Hướng dẫn chẩn đoán và xử Yee Fung, Nget Hong Tan (2016) “Venomics of trí ngộ độc, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội, tr.89-124. Calloselasma rhodostoma, the Malayan pit viper: 2. Lê Thị Thùy Linh (2016) “Tình hình sử dụng A complex toxin arsenal unraveled”. Journal of huyết thanh kháng nọc rắn tại Bệnh viện Nhi Proteomics, 148, pp.44-56. 72

Mạng Y Tế
Nguồn: https://tailieu.vn/doc/cac-yeu-to-tien-luong-benh-nhi-bi-ran-cham-quap-can-tai-benh-vien-nhi-dong-1-2554607.html
Tải ứng dụng Mạng Y Tế trên CH PLAY