MangYTe

Khoa học hôm nay

Trước khi có phẫu thuật hiện đại, người xưa làm thế nào để chữa gãy xương?

Con người chưa bao giờ miễn nhiễm với chấn thương và chữa gãy xương không hề xa lạ với những tổ tiên nguyên thủy nhất của chúng ta. Thật vậy, với kỹ năng của con người thời kỳ đồ đá trong việc điều chỉnh hộp sọ, sẽ rất ngạc nhiên nếu các kỹ thuật tương tự không được sử dụng để chữa gãy xương.
Mục lục

Kỹ thuật điều trị gãy xương thời cổ đại

Những ví dụ sớm nhất về việc điều trị gãy xương ở người đã được phát hiện tại Naga-ed-Der (khoảng 100 dặm về phía bắc Luxor ở Ai Cập) bởi Giáo sư G. Elliott Smith trong chuyến thám hiểm Ai Cập Hearst của Đại học California vào năm 1903.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Ảnh minh hoạ.

Hai mẫu vật được tìm thấy là các chi bị nẹp. Một là xương đùi vị thành niên bị gãy, gãy xương giữa và được nẹp bằng bốn tấm gỗ dọc, mỗi tấm được quấn bằng băng vải lanh. Một miếng băng có chứa huyết sắc tố cũng được tìm thấy ở gần vị trí gãy xương. Nạn nhân được cho là đã chết ngay sau khi bị thương, vì xương không có bất kỳ phản ứng chữa lành nào.

Mẫu thứ hai là gãy xương hở của cẳng tay, được xử lý bằng nẹp tương tự, nhưng trong trường hợp này, một miếng xơ thực vật dính máu (có thể lấy từ cây chà là) được tìm thấy dính vào mảnh trên của cây chà là, rõ ràng là đã bị bị đẩy vào vết thương đến chảy máu.

Người Ai Cập được biết đến là những người có kỹ năng xử lý gãy xương và nhiều mẫu vật đã được chữa lành đã được tìm thấy. Phần lớn các trường hợp gãy xương đùi có liên quan đến rút ngắn và biến dạng, nhưng một số trường hợp gãy xương cẳng tay đã được chữa lành đã được phát hiện.

Nẹp gỗ băng bó vào chi bị thương

Một số hình thức nẹp gỗ băng bó vào chi bị thương đã được sử dụng từ thời cổ đại cho đến ngày nay. Chắc chắn, cả Hippocrates và Celsus đều mô tả chi tiết về sự nứt gãy bằng cách sử dụng các thiết bị bằng gỗ, nhưng một tài liệu thú vị về sự nứt gãy bên ngoài được tìm thấy trong tác phẩm của El Zahrawi. Trong chuyên luận thứ 30 của mình, "Phẫu thuật", ông đã mô tả chi tiết việc băng bó cho người bị gãy xương.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Một số hình thức nẹp gỗ băng bó vào chi bị thương đã được sử dụng từ thời cổ đại cho đến ngày nay. Năm 1517, vị bác sĩ có tên Gersdorf người Đức đã minh họa một cách tuyệt vời một phương pháp mới để buộc các thanh nẹp gỗ. Ông sử dụng các mối ghép xung quanh thanh nẹp đã lắp ráp, siết chặt vào chân bị thương bằng cách vặn chúng bằng các nút vặn bằng gỗ. Dần dần, công nghệ này được tiếp thu và phát triển qua từng thời kì, giúp các bác sĩ có thể tìm ra phương thức nẹp gãy xương hiệu quả nhất.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Bó bột

Trong 1500 năm tiếp theo, những thay đổi duy nhất được thực hiện là phần bột dùng để băng bó. Phần bột này sẽ được làm cứng bằng bột mì, trứng và mỡ động vật. Sáng kiến này được tạo ra bởi Ambroise Pare (Paris, Pháp) vào những năm 1500 và được sử dụng cho đến những năm 1800.

Đến năm 1814, phương pháp bó bột bằng thạch cao chỉ áp dụng cho các trường hợp bị gãy chân, xương cẳng tay, bàn tay, xương đòn. Bột thạch cao sẽ được trộn với một loại giấy tương tự như giấy thấm, sau đó bọc phần chi bị gãy trong một cái máng lớn bằng bìa cứng sau đó đổ hỗn hợp vào và bọc kín lại.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Nẹp Thomas

Không có một bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình nào trên thế giới không quen thuộc với nẹp Thomas, hiện vẫn đang được sử dụng ở nhiều trung tâm trên toàn thế giới trong việc điều trị gãy xương đùi. Việc sử dụng phương pháp này trong Thế chiến I đã cứu sống nhiều người. Giúp những người gặp chấn thương vẫn có thể di chuyển khi cần thiết và vết thương được cố định một cách tối đa, khiến quá trình hồi phục diễn ra nhanh hơn.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Gãy xương hở

Cho đến khoảng 150 năm trước, gãy xương hở gần như đồng nghĩa với cái chết và thường cần phải cắt cụt ngay lập tức. Bản thân việc cắt cụt chi mang theo tỷ lệ tử vong rất cao, thường là tử vong do xuất huyết hoặc nhiễm trùng huyết. Cho đến thế kỷ 16, phương pháp truyền thống để cố gắng kiểm soát xuất huyết sau khi cắt cụt chi là khâu vết thương bằng bàn là nóng hoặc áp dụng phương pháp đun sôi. Điều này có thể đã gây ra hoại tử mô, nhiễm trùng và xuất huyết thứ phát.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Năm 1564, bác sĩ phẫu thuật nổi tiếng người Pháp - Ambroise Paré (từng phục vụ cho các vị vua như Henry II, Francis II, Charles IX và Henry III, cha để của phẫu thuật quân sự) là người đầu tiên mô tả việc thắt các mạch máu để hạn chế xuất huyết trong quá trình cắt cụt chi.

Cố định vít

Việc sử dụng vít trong xương có lẽ bắt đầu vào khoảng cuối những năm 1840. Chắc chắn vào năm 1850, các bác sĩ phẫu thuật người Pháp - Cucuel và Rigaud đã mô tả hai trường hợp, trong đó đinh vít được sử dụng trong điều trị gãy xương. Trong trường hợp đầu tiên, một người đàn ông 64 tuổi bị gãy lõm phần trên của xương ức, sau đó một đinh vít được đưa vào để cho phép tác dụng lực kéo để nâng mảnh xương ức bị lõm vào một vị trí thích hợp.

gãy xương, điều trị gãy xương, chữa gãy xương, người xưa chữa gãy xương, lịch sự kỹ thuật chữa gãy xương

Trong trường hợp thứ hai, bác sĩ Rigaud đã lắp một vít vào xương trụ và vào mấu khuỷu bị dịch chuyển, làm giảm các mảnh vỡ và nối hai vít lại với nhau để cánh tay hoàn toàn không bị gãy và có được sự kết hợp thỏa đáng của vết gãy. Rigaud cũng mô tả một quy trình tương tự đối với xương bánh chè.

- Video: Những cổ vật mang lời nguyền chết chóc ám ảnh nhất lịch sử. Nguồn: Tiền phong/CNN/The Sun.


Theo Bảo vệ Công lý

Link bài gốc Lấy link

https://baove.congly.vn/truoc-khi-co-phau-thuat-hien-dai-nguoi-xua-lam-the-nao-de-chua-gay-xuong-285666.htmlc

Theo Bảo vệ Công lý

Mạng Y Tế
Nguồn: Doanh nghiệp VN (https://doanhnghiepvn.vn/kham-pha/truoc-khi-co-phau-thuat-hien-dai-nguoi-xua-lam-the-nao-de-chua-gay-xuong/20231111102239807)

Tin cùng chuyên mục

Tin cùng nội dung

  • Phẫu thuật cắt u nấm giá bao nhiêu?
    Chào Mangyte, Mẹ cháu bị u nấm phổi và đang rất bi quan, vì vậy cháu muốn hỏi chi phí phẫu thuật và điều trị hết bao nhiêu tiền và tỉ lệ thành công có cao không, khoảng bao nhiêu %. Liệu sau khi phẫu thuật xong có bị tái phát lại không? Cháu xin chân thành cảm ơn,
  • Phẫu thuật cắt bao quy đầu được BHYT chi trả bao nhiêu?
    Chào các bác sĩ trên mangyte.vn Xin bác sĩ cho em hỏi. Nếu như phẫu thuật cắt bao quy đầu mất 1 triệu tại nơi đăng kí BHYT thì nếu có BHYT sẽ được miễn giảm khoảng bao nhiêu phần trăm ạ.
  • Bàn tay bị liệt có thể cử động trở lại nhờ phẫu thuật?
    Sau T*i n*n giao thông năm ngoái, anh tôi bị gãy xương cánh tay, tổn thương động mạch cánh tay. Hiện giờ tay phải của anh tôi có thể nhấc lên nhưng không co duỗi được, bàn tay bất động từ chỗ cổ tay trở đi. Tôi nghe nói bệnh viện ở TPHCM có thể phẫu thuật giúp bàn tay cử động được. Xin hỏi đó là bệnh viện nào và chi phí khoảng bao nhiêu? Nhờ Mangyte tư vấn giúp, anh tôi là thợ sửa điện lạnh, điều này quyết định cả tương lai của anh ấy. Cảm ơn mangyte rất nhiều! (Thanh Bình - Đồng Tháp)
  • Sau phẫu thuật tim nên ăn gì?
    Chế độ ăn uống sau khi phẫu thuật tim hở có thể giúp ngăn ngừa cơn đau tim và sự cần thiết phải phẫu thuật tim trong tương lai. Một điều quan trọng là cần làm giảm lượng mỡ cơ thể người bệnh bởi vì Thu*c có thể làm tăng lượng mỡ trong máu bệnh nhân. Tăng mỡ máu có thể gây tắc mạch, làm gia tăng cơ hội gặp nhiều rắc rối về vấn đề tim mạch sau này.
  • Chấn thương dây chằng chéo trước
    Dãn hoặc rách dây chằng chéo trước là một trong những chấn thương phổ biến nhất ở vùng đầu gối.
  • Cách phòng tránh và xử trí chấn thương mắt trong dịp Tết
    Phòng tránh chấn thương mắt là một trong những điều cơ bản nhất để giữ gìn một thị giác khỏe mạnh cho cuộc sống của bạn. Đặc biệt trong dịp lễ Tết, tỷ lệ chấn thương mắt xảy ra thường cao do các T*i n*n khi lau dọn nhà cửa, vườn tược, nấu nướng và T*i n*n giao thông. Do đó chúng ta nên biết cách phòng tránh và xử trí đúng đắn khi có T*i n*n xảy ra.
  • Xoay sở với những vấn đề ăn uống do phẫu thuật, xạ trị và hóa trị
    Ung thư và điều trị ung thư bằng các phương pháp như xạ trị, hóa trị...có thể gây ra các rắc rối cho cơ thể, kể cả việc ăn uống hằng ngày
  • Nhà phẫu thuật giúp nhiều con tim vui trở lại
    Nghề y là một nghề đặc biệt vừa mang tính khoa học chính xác vừa có tính nghệ thuật, đó là sự tổng hợp các hoạt động thể lực...
  • Kiểm soát cơn đau của trẻ sau phẫu thuật
    Sau phẫu thuật, trẻ thường gặp vấn đề với các cơn đau nhưng thật may là có nhiều phương pháp để làm dịu các cơn đau này. Vậy phương pháp nào là hiệu quả, tốt nhất cho trẻ
  • Chấn thương đầu nhẹ
    Chấn thương đầu là do sự va chạm ở đầu mà trẻ em hầu như đều gặp phải. Nhưng hầu hết là chấn thương đầu nhẹ.
Tải ứng dụng Mạng Y Tế trên CH PLAY