MangYTe

Tin tức hôm nay

Tin tức

Virus Corona được giải mã gen bằng cách nào?

Tính đến trưa 2-2, Việt Nam đã phát hiện 7 người nhiễm virus Corona gây bệnh viêm đường hô hấp cấp. Vậy virus viêm phổi Corona được giải mã gen bằng cách nào?
Mục lục

Các mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân đều được xác nhận dương tính với virus Corona bằng hai kỹ thuật: Giải trình tự gene thế hệ mới (Next Generation Sequencing - NGS) và Realtime RT - PCR.

Hai kỹ thuật chẩn đoán trên cụ thể là gì, khả năng ứng dụng của công nghệ gen tại Việt Nam trong chẩn đoán và điều trị bệnh, bệnh dịch như thế nào? Sau đây là khía cạnh phân tích từ TS. Giang Hoa - Phó viện trưởng Viện Di truyền Y học - Gene Solutions:

“Nếu trước đây, giới y khoa phải mất hơn 3 tháng để giải trình tự bộ gen chủng virus SARS thì những kỹ thuật giải trình tự gen hiện đại đã giúp việc xác định bộ gen chủng virus Corona được hoàn tất trong 10 ngày (31/12/2019 - 09/01/2020). Dựa trên khác biệt di truyền trên bộ gen của chủng virus virus Corona, các nhà khoa học nhanh chóng xét nghiệm, chẩn đoán nhanh chủng virus Corona. Nhìn chung, kỹ thuật giải trình tự gen đã và đang thay đổi khả năng tiếp cận của y học, đặc biệt trong trường hợp đối phó với các bệnh dịch như viêm phổi virus Corona”.

Giúp chẩn đoán nhanh, bào chế vaccine

Khi có một chủng virus mới xuất hiện, các nhà khoa học sẽ cách ly bệnh nhân để lấy mẫu virus đưa vào giải trình tự bộ gen (hiện nay là kỹ thuật giải trình tự thế hệ mới - NGS). Tiếp đó, bộ gen của chủng virus mới sẽ được đối chiếu với cơ sở dữ liệu về gen để tìm ra đặc điểm di truyền khác biệt giữa chủng mới với các chủng đã biết trên thế giới.

Trường hợp virus Corona có bộ gen giống hơn 85% với bộ gen virus SARS. Từ đây, các nhà khoa học tìm ra những đặc điểm di truyền riêng biệt của virus virus Corona để có thể chẩn đoán sự hiện diện của virus này trên một người bất kỳ.

Tuy nhiên để có thể chẩn đoán nhanh, các nhà khoa học thường sử dụng kỹ thuật realtime RT-PCR để xác định sự hiện diện của những đặc điểm di truyền riêng biệt này trên mẫu bệnh phẩm vì không phải nơi nào cũng có thể ứng dụng kỹ thuật giải trình tự gen.

TS. Giang Hoa cho biết: “Kỹ thuật realtime RT-PCR có ưu điểm về thời gian và đơn giản vì vậy trong các tình huống khẩn cấp, đây là lựa chọn phù hợp nhất, giúp các cơ sở y tế chẩn đoán nhanh, hiệu quả mà không cần giải mã toàn bộ gen của từng người nghi nhiễm. Tuy nhiên, kỹ thuật này chỉ có thể ứng dụng sau khi có được kết quả giải trình tự bộ gen chủng virus mới; đồng thời chỉ phát hiện sự hiện diện của virus Corona mà không biết liệu virus này có biến đổi gì thêm hay không”.

Không chỉ giúp rút ngắn thời gian chẩn đoán, bộ gen virus Corona còn được “giải mã” cụ thể, giúp các nhà khoa học có thêm thông tin để đối phó với chủng virus mới. Dựa trên bộ gen virus, các nhà khoa học sẽ phân tích truy xuất nguồn gốc động vật và dự đoán cơ chế lây nhiễm để từ đó đưa ra hướng dẫn ngăn ngừa sự lây lan của dịch bệnh. Bộ gen virus cho phép nhà khoa học xác định những đặc điểm kháng nguyên chuyên biệt để đẩy nhanh việc tìm Thu*c điều trị cũng như phát triển loại vaccine cho chủng virus mới này.

Ngoài ra, sự sẵn sàng của kỹ thuật giải trình tự gen còn cho phép ứng phó với dịch bệnh trong trường hợp chủng virus có dấu hiệu thay đổi theo chiều hướng kháng hay lây lan theo cơ chế khác. Khi đó, việc giải trình tự bộ gen những chủng virus mới đã biến đổi sẽ nhanh chóng giúp chúng ta theo dõi được diễn tiến thay đổi để từ đó điều chỉnh hướng dẫn cần thiết phòng tránh dịch bệnh lan rộng.

Câu trả lời cho các bệnh hiếm, dịch bệnh

Kết hợp với sự hiểu biết của giới y khoa, kỹ thuật giải trình tự gen hiện đại đã và đang trở thành công cụ thiết yếu cho các nhà y sinh học, phòng thí nghiệm chẩn đoán bệnh di truyền (ung thư, tiểu đường, rối loạn nhịp tim, cao huyết áp, mỡ trong máu…), xác định chủng vi khuẩn và virus mới, nghiên cứu sự tiến hóa của con người, nhân bản DNA của xác ướp, xác định quan hệ huyết thống và hàng ngàn triệu chứng - hội chứng di truyền từ hiếm đến phổ biến.

Làm chủ được công nghệ, một số cơ sở nghiên cứu - thực hành y sinh tại Việt Nam đã và đang chủ động phân tích các dòng virus, bệnh lạ nhằm đẩy nhanh công tác chẩn đoán, xét nghiệm cho người dân, bớt lệ thuộc việc gửi mẫu ra nước ngoài, tạo tiền đề cho việc tìm hiểu và bào chế vaccine đặc hiệu.


H.Nga - N.Cảnh

Nguồn: Công an nhân dân (http://cand.com.vn/y-te/Virus-viem-phoi-Corona-duoc-giai-ma-gen-bang-cach-nao-580061/)
  • Bác sĩ nhi hướng dẫn chăm sóc trẻ tiêu chảy, viêm đường hô hấp

    Bác sĩ nhi hướng dẫn chăm sóc trẻ tiêu chảy, viêm đường hô hấp
    Thời tiết lạnh kéo dài khiến trẻ nhỏ dễ mắc bệnh viêm đường hô hấp, viêm phổi, tiêu chảy. Tại khoa Nhi, BV Bạch Mai thời điểm này rất đông bệnh nhi đến khám do mắc phải các chứng bệnh trên.
  • Làm gì để bảo vệ sức khoẻ trẻ khi trời nồm?

    Làm gì để bảo vệ sức khoẻ trẻ khi trời nồm?
    Độ ẩm không khí quá cao, nền nhà, tường đều chảy nước, nấm mốc, vi khuẩn sinh sôi phát triển là những tác nhân khiến trẻ em đổ bệnh. Nếu trẻ không được điều trị và chăm sóc đúng cách sẽ gây ra những biến chứng nặng, thậm chí nguy hiểm tính mạng
  • Để người cao tuổi không còn lo viêm phổi

    Để người cao tuổi không còn lo viêm phổi
    Thống kê cho thấy, tỷ lệ Tu vong do viêm phổi ở NCT nước ta nếu không phát hiện và điều trị kịp thời có thể lên tới 25%.
  • Cảnh giác với viêm phổi khi trời rét

    Cảnh giác với viêm phổi khi trời rét
    Mùa lạnh, cần đặc biệt chú ý đến bệnh viêm phổi ở người cao tuổi (NCT). Bệnh thường có xu hướng nặng hơn ở người trên 65 tuổi bởi sức chống đỡ của cơ thể đã kém, phổi lão hóa rõ rệt.
  • Phòng ngừa viêm phổi như thế nào?

    Phòng ngừa viêm phổi như thế nào?
    Bất cứ mùa nào trong năm, người cao tuổi (NCT) vẫn có thể bị viêm phổi, nhất là khi bị lạnh đột ngột. Bệnh viêm phổi ở NCT có thể phòng ngừa được nếu có sự quan tâm thích đáng của bản thân và gia đình họ.
  • Viêm phổi hít phải ở người già

    Viêm phổi hít phải ở người già
    Viêm phổi do rối loạn nuốt rất thường gặp ở người cao tuổi, người đang được theo dõi chăm sóc tại nhà, ở các khu dưỡng lão và thậm chí ngay cả trong bệnh viện.
  • 8 dấu hiệu của bệnh viêm phổi bạn không nên bỏ qua

    8 dấu hiệu của bệnh viêm phổi bạn không nên bỏ qua
    Triệu chứng khó thở và ho liên tục có thể khiến bạn lo lắng đến các bệnh ở họng hoặc tim. Nhưng bạn có biết rằng, đó cũng có thể là 2 dấu hiệu cho thấy bạn có thể bị viêm phổi .
  • Phòng lây khi chăm sóc bệnh nhân viêm phổi

    Phòng lây khi chăm sóc bệnh nhân viêm phổi
    Chị họ tôi bị viêm phổi, đang điều trị tại bệnh viện tỉnh. Tôi và mấy người nhà cùng vào viện thay nhau chăm sóc chị tôi.
  • Tìm hiểu thông tin về bệnh Viêm phổi

    Tìm hiểu thông tin về bệnh Viêm phổi
    Viêm phổi thường gây ra bởi vi khuẩn hoặc virus. Cũng có thể do nấm hoặc những hóa chất hít vào phổi.
  • Viêm phổi ở người cao tuổi

    Viêm phổi ở người cao tuổi
    Viêm phổi là hiện tượng nhiễm khuẩn cấp tính ở phổi, do nhiều nguyên nhân gây nên. Ở nước ta, viêm phổi chiếm khoảng 12% các bệnh về phổi.
1 Tiếp » 
Tải ứng dụng Mạng Y Tế trên CH PLAY